Dungeons & Dragons zaten gerçek dünyadan aldığı şeyleri büyü, tanrı, lanet, portal derken bambaşka hale getirmeyi seviyor. İşin içine dinozorlar girince de olay direkt “prehistoric ama D&D kafasında” bir setting’e dönüyor. Dr. Dhrolin’s Dictionary of Dinosaurs tam olarak bunu yapıyor; dinozorları campaign’e nasıl sokarsın, oyuncular ne oynayabilir, hangi high-fantasy kuralları kullanırsın, hepsine dokunuyor. Benim ilgimi çeken tarafı da sadece yaratık listesi değil, karakter seçenekleri baya geniş tutulmuş.
Bu kitap sadece “şu dinozorun stat block’u var” kafasında değil. Playable species, subclass, background ve feat tarafına da ciddi alan açıyor.
Yeni prehistoric setting kurmak isteyen DM’ler için baya kullanışlı duruyor. Çünkü bir dünyaya dinozor koymak kolay, ama oyuncuların o dünyada karakter olarak neye dönüşeceği, hangi kültürden geldiği, hangi class seçeneğiyle oynayacağı daha önemli. Burada da whimsical havayı korumaya çalışmışlar. Yani setting karanlık survival’a kayabilir ama tamamen “taş devri simülasyonu” gibi değil, hâlâ D&D’nin o garip büyülü tarafı var.
Bu tarz D&D ve oyun rehberlerini seviyorsanız mmooyun.com’da da farklı oyunlar için rehber, inceleme ve karakter odaklı içerikler var. Özellikle build ve seçenek karşılaştırması okumayı seviyorsanız arada göz atmalık.
İlk büyük kısım yeni oynanabilir species’ler. Kitapta altı yeni species seçeneği var ve her biri için özel NPC’ler de düşünülmüş. Oyuncunun kendi dinofolk karakterini yaratması için gereken trait, language, size, speed, lifespan gibi temel parçalar veriliyor. Yani sadece görsel fikir değil, masaya oturup character sheet’e dökülebilecek seçenekler bunlar.
Yeni species’ler şöyle:
| Species | Kısa not |
|---|---|
| Pluvenn | Farklı raptor türlerinden gelen raptofolk. Çevik, hafif yapılı, kuş benzeri ayaklı ve kuyruklarında akıcı tüyler olan predator tipi bir halk. |
| The Manyhorn | Ceratopsian folk. Büyük guild’ler kuruyorlar, görünüşleri değişiyor ama ortak noktaları çok boynuzlu olmaları. Triceratops ailesi gibi düşünmek kolay. |
| Jeholrak | Jeholosaurus temelli, küçük ve otçul ornithopod. Üç pençeli, gagalı burunlu, vücudunda kürk gibi duran yumuşak tüyleri var. |
| Ankylier | Ankylosaurus’a benzeyen, iri, yuvarlak, otçul ve genelde zırhlı bir species. Kalın pullu deri, kaslı uzuvlar, büyük gövde ve baya baskın bir duruş. |
| Limukin | Limusaurus temelli küçük, ince ve reptilian bir halk. Başta dişli omnivore iken çocukluk döneminde gagalı herbivore’a dönüşüyorlar. “Mud Lizard” anlamı da çevreleriyle uyumlu. |
| The Children of Seth | Thalassodromeus benzeri, uzun boylu, uzun kollu, kanatlı, sivri gagalı ve büyük crest’li bir species. Clan ve tribe yapıları var, belirli bir homeland yok. Üstelik Flight alıyorlar. |
Children of Seth’in Flight alması masa başında direkt dikkat çeker. DM’in campaign dengesini düşünmesi lazım, çünkü uçuş erken seviyelerde bazı encounter’ları baya değiştiriyor.
Pluvenn tarafı klasik raptor oyuncusu isteyenlere iyi gider gibi. Çevik, avcı, feathered görünüm, hafif build… Rogue, Ranger veya hızlı melee karakter kafasına çok oturur. The Manyhorn ise daha topluluk, guild ve fiziksel ağırlık hissi veriyor. Ceratopsian kökenli oldukları için masada “ben duvar gibi dururum” karakteri çıkarmak kolay. Ankylier zaten direkt tank oyuncusuna göz kırpıyor. Kalın deri, zırhlı yapı, ağır presence; Fighter veya Paladin benzeri class’lara yakışır.
Jeholrak ve Limukin daha küçük, daha ilginç roleplay alanı olan seçenekler gibi geldi bana. Jeholrak’ın küçük, otçul, tüylü görünümü var; belki ilk bakışta tehdit gibi durmaz ama D&D’de bu tip karakterlerden güzel şeyler çıkar. Limukin’in yaşam döngüsü ise daha değişik. Dişli omnivore’dan gagalı herbivore’a geçiş fikri hem biyolojik hem roleplay tarafında kullanılabilir. Children of Seth ise uçuş, tribe yapısı ve belirli homeland olmamasıyla daha özgür, biraz gezgin, biraz mitolojik bir hava veriyor.
İkinci büyük bölüm subclass’lar. Sourcebook’ların en keyifli kısmı da burası zaten, çünkü aynı class’ı farklı oynamak için bahane veriyor. Dr. Dhrolin’s Dictionary of Dinosaurs içinde üç yeni subclass var ve hepsi 2024 Player’s Handbook ruleset üzerinden ilerliyor.
Yeni subclass’lar:
- Ranger: Big Game Hunter
- Fighter: Bonesmith
- Druid: Circle of Cycles
Big Game Hunter, Ranger için daha çok ammunition ve ranged combat odağında çalışıyor. Spell tarafını bırakıp düz ranged damage’e yüklenen bir yapı gibi. Yüksek seviyelerde 100 Hit Point veya altında bir düşmanı one-shot etme ihtimali sunması baya agresif. Bu subclass bana “ben büyüyle uğraşmayayım, dev yaratığı uzaktan indireyim” diyen oyuncu için yazılmış gibi geldi. Dinozor setting’inde de çok oturuyor zaten, çünkü büyük yaratık avı temaya direkt bağlı.
Big Game Hunter biraz romantik Ranger değil, daha çok “hazırlığını yaptım, mühimmatım hazır, hedefi indiriyorum” kafasında.
Fighter tarafındaki Bonesmith daha garip ve bence daha ilginç. Savaş yeteneğiyle beden bilgisini birleştiriyor. Spellcast yapabiliyor, öldürdüğü düşmanların carcass’ından tool ve armor üretebiliyor, hatta flesh construct gibi çalışan bir minion’a erişebiliyor. Bu biraz karanlık, biraz tribal crafter, biraz necro-zanaatkâr arası bir his veriyor. Her masaya gitmeyebilir ama doğru campaign’de inanılmaz iyi roleplay çıkarır.
Druid subclass’ı Circle of Cycles ise Evolution/Devolution spell’iyle oynuyor. Bir yaratığın bazı faktörlerini artırıp azaltabiliyor. Flight vermek ya da kaldırmak, damage’i veya hit point’i yükseltip düşürmek gibi şeyler var. Cosmological Evolution ile yıldızları ve gökyüzünü değiştirme noktasına kadar gidiyor, hatta geleceğe bakma kısmı da var. Druid için baya büyük ölçekte düşünen, doğa döngüsü + evrim + kozmoloji karışımı bir tasarım.
Background kısmında da üç yeni seçenek var. Bunlar prehistoric adventure’a hazır olacak şekilde düzenlenmiş. Hatta ekipman tarafında loincloth ve bone dagger gibi setting’e uygun parçalar geliyor. Yani modern fantasy background’u alıp dinozor adasına yapıştırmamışlar, baştan temaya göre düşünmüşler.
Yeni background’lar:
- Time Lost
- Geologist
- Paleontologist
Time Lost, zaman yolculuğu yüzünden bu setting’e düşmüş karakterler için. Geçmişten mi geldin, gelecekten mi geldin, başka bir dünyadan mı savruldun, orası masaya kalıyor. Bu background özellikle oyuncuyu prehistoric dünyaya bağlamak için iyi bahane. “Ben buraya ait değilim” roleplay’i sevenler çok rahat kullanır.
Geologist, taş ve kaya uzmanlığı üzerine kurulmuş. Prehistoric setting’de şaşırtıcı derecede mantıklı, çünkü mağara, dağ, fosil, eski katman, doğal geçit derken sürekli iş çıkar. Kayalardaki zayıf noktaları bulma ve küçük avantajlar alma tarafı var. Combat’ta en parlak seçenek olmayabilir ama exploration campaign’de değerli olur.
Paleontologist ise eski kalıntılar ve canlılar üzerine hayatını adamış karakter. Antik artifact ve organism bilgisi üzerinden gidiyor. Herbivore ile carnivore’u hızlı tanıma, sana zarar verebilecek creature’ları sezme gibi avantajları var. Dinozor campaign’inde bilgi karakteri oynamak isteyen biri için çok doğal. Her fight’ta öne çıkmaz ama doğru anda masayı kurtarır.
Paleontologist oynayan biri DM’i biraz zorlayabilir. Çünkü oyuncu “bunu tanıyor muyum” diye sürekli bakar, ama setting’e en yakışan background’lardan biri de bu.
Feat tarafında da tamamen bu ortamın encounter ve çevrelerine göre yazılmış seçenekler var. Doğal kayalara tırmanma, bölgedeki dinozorları anlama, dinozor evcilleştirme, volkanik çevreyle baş etme gibi şeylere dokunuyor. Hepsi her campaign’de şart değil ama prehistoric world’e giriyorsan çok daha anlamlı hale geliyorlar.
Yeni feat listesi şöyle:
- Naturalist
- Miner
- Stone Whisperer
- Behaviorist
- Crocodile Wrangler
- Volcanologist
- Action Hero
- Arcane Enchanter
Naturalist ve Behaviorist daha canlıları okuma, çevreye uyum sağlama tarafına yakın duruyor. Miner ve Stone Whisperer daha çok kaya, maden, doğal yapı ve exploration işine yarayacak gibi. Crocodile Wrangler adı üstünde biraz daha spesifik ama böyle sourcebook’larda bu tip niş feat’ler eğlenceli oluyor. Volcanologist ise aktif volkan, lav, sıcak zemin gibi tehlikeler varsa değer kazanır. Action Hero kulağa daha sinematik geliyor; Arcane Enchanter da büyülü eşya ve enchantment tarafına dokunacak gibi duruyor.
Bu feat’lerin güzel yanı, sadece combat sayısı artırmıyor olmaları. En azından tema olarak öyle. Karaktere dünyayla bağ kurduruyorlar. Prehistoric campaign’de bir Fighter sadece vuran adam olmak yerine, mesela Behaviorist alıp dinozor davranışlarını okuyabilir. Druid zaten doğaya bağlıdır ama Volcanologist ile bambaşka bir survival uzmanına dönebilir. Böyle küçük şeyler masada karakteri daha akılda kalır yapıyor.
Genel olarak Dr. Dhrolin’s Dictionary of Dinosaurs, D&D’ye dinozor eklemek isteyenler için sadece monster kitabı gibi durmuyor. Oyuncu tarafına da seçenek veriyor. Altı species, üç subclass, üç background ve temaya uygun feat’ler var. DM açısından da güzel tarafı şu: oyuncular “tamam dinozor var ama ben ne oynayacağım” diye boşta kalmıyor.
Benim gözümde en çok dikkat çekenler Children of Seth, Bonesmith ve Circle of Cycles oldu. Biri uçuşla masayı değiştiriyor, biri öldürdüğü şeylerden ekipman ve minion çıkaran acayip Fighter fikri veriyor, diğeri de evrim/devolution büyüsüyle yaratıkları kurcalıyor. Prehistoric D&D masası kuracaksan bu kitap baya malzeme veriyor.
Paylaş :
